# ReHoReCa > Sustainability System > Contact: zerowaste@rehoreca.gr ### Άρθρα #### Η περιβαλλοντική ευθύνη του Τουρισμού Ο Τουρισμός έχει ένα τεράστιο περιβαλλοντικό αποτύπωμα, συγκεντρωμένο μάλιστα σε μικρό χρονικό διάστημα, πράγμα που επιβαρύνει έτι περαιτέρω τις υποδομές των ΟΤΑ. Αποτελεί ευθύνη όλων μας, ημών των τουριστικών επιχειρήσεων, να αμβλύνουμε τις επιπτώσεις της δραστηριότητάς μας. Ως φιλελεύθερος, δηλαδή ως άνθρωπος που προτάσσει την ατομική ευθύνη, θεωρώ απαράδεκτο να προβάλλουμε ως δικαιολογία την κρατική ανικανότητα ώστε να μην κάνουμε πολύ περισσότερα από αυτά που κάνει ο Δήμος ή η Περιφέρεια. Στις δικές μας επιχειρήσεις στην Ελούντα της Κρήτης έχουμε αναπτύξει σωρεία δράσεων που μας καθιστούν σε σημαντικό βαθμό ανεξάρτητους στα περιβαλλοντικά, και προτείνω σε όλους τους συναδέλφους του κλάδου να εφαρμόσουν τέτοιες πρακτικές. Πρώτον, να αναζητήσουν εξωτερικούς συνεργάτες που ειδικεύονται στην ανακύκλωση και να ξεδιαλέγουν τα στερεά απόβλητα σε κάθε τμήμα της επιχείρησης, ώστε να τα παραδίδουν έτοιμα προς εκμετάλλευση. Ειδικά από το λάδι και τα μέταλλα μπορούν να αποκομίσουν σημαντικά οικονομικά οφέλη. Αλλά κι από τα πλαστικά, ειδικά αν ξεχωρίζουν τα διαφορετικά είδη: εμείς πουλάμε το πολυαιθυλένιο (π.χ. τα καπάκια και τα δοχεία απορρυπαντικών) στην Πλαστικά Κρήτης Α.Ε., το πολυστυρένιο («φελιζόλ») στην Εργατέξ Α.Ε., ενώ το PET (π.χ. διάφανα μπουκάλια) και το πολυπροπυλένιο (π.χ. φαγητοδοχεία) στην Κρητική Ανακύκλωση Ο.Ε. Φυσικά, οφείλουμε να διαχωρίζουμε τις μπαταρίες και τους λαμπτήρες, που και γι’ αυτά υπάρχουν εξειδικευμένες εταιρείες ανακύκλωσης (ΑΦΗΣ, Ανακύκλωση Συσκευών ΑΕ, κ.α.). Αυτονόητο είναι πως, πριν την ανακύκλωση, πρέπει πρώτα να μελετήσουμε όλοι μας τη μείωση των πλαστικών, καταργώντας τα μπουκαλάκια καλλυντικών, τα καλαμάκια, τα μίας χρήσης ποτήρια, κ.ο.κ. Δεύτερον, να κατασκευάσουν ή να αγοράσουν κομποστοποιητές, πρωτίστως για τα κηπαία απόβλητα και –όσο μπορούν– και για τα τρόφιμα. Η τεχνολογία έχει εξελιχθεί πολύ και ήδη όλα τα μεγάλα ξενοδοχεία στην Ελούντα έχουν τέτοιες μονάδες. Θεωρώ σημαντική οικονομική ευκαιρία για εταιρείες του κλάδου της κομποστοποίησης να πουλάνε πλέον υπηρεσίες κι όχι εξοπλισμό μόνο, δηλαδή να αναλάβουν οι ίδιες την παραλαβή των οργανικών αποβλήτων από τις τουριστικές μονάδες (εστιατόρια και ξενοδοχεία) και να τα οδηγούν σε αξιοποίηση. Μια τέτοια υπηρεσία προσφέρει ήδη η Τεχνική Βιοενεργειακή Κρήτης Α.Ε. στην περιοχή του Ηρακλείου, η οποία μετατρέπει τα οργανικά απόβλητα σε βιοαέριο (μεθάνιο), δηλαδή καύσιμο για παραγωγή ηλεκτρισμού. Τρίτον, να επενδύσουν σε εξοικονόμηση ενέργειας και νερού, κατ’ αρχάς με παθητικές μεθόδους (π.χ. θερμομόνωση) και κατόπιν με ενεργητικές (π.χ. με αντλίες θερμότητας υψηλής απόδοσης, λαμπτήρες LED, κλπ). Στη συνέχεια, αφού μειώσουν τις ανάγκες, να επενδύσουν σε ιδιοπαραγωγή ενέργειας (π.χ με φωτοβολταϊκά στις στέγες) και νερού (με αφαλάτωση, αν είναι κοντά στη θάλασσα). Ήδη προσφέρεται από τη Υδρομινωική Α.Ε. η παραγωγή νερού σε ξενοδοχεία με αφαλατώσεις που ανήκουν σε εκείνη, πουλώντας το νερό σε τιμές πολύ ανταγωνιστικές (στην Ελούντα είναι >50% φθηνότερο από το νερό του Δήμου, και πολύ καλύτερης ποιότητας). Θα μπορούσα να προσθέσω περισσότερα παραδείγματα, όπως οι δράσεις ευαισθητοποίησης των πελατών, του προσωπικού και της τοπικής κοινωνίας. Το μήνυμα είναι σαφές: μην τα περιμένετε όλα από το κράτος. Κάντε εσείς πρώτοι τη διαφορά. Έχουμε όλοι ευθύνη. Ας την αναλάβουμε. #### Ν. 4819/2021 Δημοσιεύθηκε ο νέος νόμος 4819/2021 για την ανακύκλωση και τη διαχείριση αποβλήτων και την παράταση ισχύος βεβαίωσης αυτοψίας μηχανικού Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ ο νέος νόμος 4819/2021 «Ολοκληρωμένο πλαίσιο για τη διαχείριση των αποβλήτων - Ενσωμάτωση των Οδηγιών 2018/851 και 2018/852 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Μαΐου 2018 για την τροποποίηση της Οδηγίας 2008/98/ΕΚ περί αποβλήτων και της Οδηγίας 94/62/ΕΚ περί συσκευασιών και απορριμμάτων συσκευασιών, πλαίσιο οργάνωσης του Ελληνικού Οργανισμού Ανακύκλωσης, διατάξεις για τα πλαστικά προϊόντα και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, χωροταξικές - πολεοδομικές, ενεργειακές και συναφείς επείγουσες ρυθμίσεις.» Δείτε το ν. 4819/2021 Πηγή:  Taxheaven.gr #### Ν. 4819/2021 - Βιολογικά απόβλητα (βιοαπόβλητα) 1. Έως τις 31 Δεκεμβρίου 2022 και με την επιφύλαξη των παρ. 2 και 3 του άρθρου 23, τα βιολογικά απόβλητα υποχρεωτικά είτε διαχωρίζονται και ανακυκλώνονται στην πηγή είτε συλλέγονται χωριστά και δεν αναμιγνύονται με άλλα είδη αποβλήτων, προκειμένου να υποβάλλονται σε ανακύκλωση, συμπεριλαμβανομένης της κομποστοποίησης και της χώνευσης, κατά τρόπον ώστε να εξασφαλίζεται υψηλό επίπεδο περιβαλλοντικής προστασίας και το προϊόν που προκύπτει από αυτή να πληροί τα σχετικά πρότυπα υψηλής ποιότητας. Επιτρέπεται η κοινή με τα βιολογικά απόβλητα συλλογή αποβλήτων με παρόμοιες ιδιότητες βιοαποδόμησης και κομποστοποίησης σύμφωνα με τα σχετικά ευρωπαϊκά πρότυπα ή ενδεχόμενα ισοδύναμα εθνικά πρότυπα για τις συσκευασίες που μπορούν να ανακτηθούν μέσω κομποστοποίησης και βιοαποδόμησης. Για τον σκοπό αυτόν οι Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού μεριμνούν για την οργάνωση και λειτουργία της χωριστής συλλογής και μεταφοράς τους. 2. Οι φορείς των επιχειρήσεων μαζικής εστίασης, ανεξαρτήτως δυναμικότητας, κατά την έννοια των παρ. 5Δ, 5Δ1, 5Δ2, 5Δ3 και 5Δ4 του άρθρου 2 της υπ’ αριθμ. 47829/23.06.2017 (Β΄ 2161) απόφασης του Υπουργού Υγείας, όπως εκάστοτε ισχύει, υποχρεούνται να διασφαλίζουν τη χωριστή συλλογή των βιοαποβλήτων που προκύπτουν από τη δραστηριότητά τους με την επιφύλαξη των διατάξεων περί ζωικών προϊόντων, διαθέτοντας εντός της επιχείρησής τους περιέκτες επαρκούς χωρητικότητας. Ως φορέας επιχείρησης νοείται κατά περίπτωση ο κάτοχος της αντίστοιχης άδειας ίδρυσης και λειτουργίας της επιχείρησης ή της γνωστοποίησης της έναρξης λειτουργίας της επιχείρησης κατά την υπ’ αριθμ. 16228/2017 (Β΄ 1723) κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών, Οικονομίας και Ανάπτυξης, Υγείας, Πολιτισμού και Αθλητισμού, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, όπως εκάστοτε ισχύει. 3. Με την επιφύλαξη της παρ. 4, οι φορείς των επιχειρήσεων της παρ. 2 υποχρεούνται να εφαρμόσουν άμεσα την παρ. 2 υπό την προϋπόθεση ότι έχει εκκινήσει η υλοποίηση της χωριστής συλλογής βιοαποβλήτων από τον οικείο δήμο. 4. Από 1ης.1.2023: α) οι εγκαταστάσεις που αδειοδοτούνται περιβαλλοντικά (κατηγορία Α΄ ή Β΄ του ν. 4014/2011, Α΄ 209) και παράγουν απόβλητα τροφίμων φυτικής προέλευσης που ανήκουν στην κατηγορία 02 του ΕΚΑ, όπως οι μονάδες επεξεργασίας και μεταποίησης τροφίμων, β) οι λαχαναγορές κατηγορίας Α ή Β του ν. 4014/2011 (δραστηριότητα με αύξοντα αριθμό 25 της 6ης Ομάδας της υπ’ αριθμ. 37674/2016 (Β΄ 2471) απόφασης του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας), γ) οι υπεραγορές τροφίμων (super market) κατηγορίας Α του ν. 4014/2011 (δραστηριότητα με αύξοντα αριθμό 23 της 6ης Ομάδας της υπ’ αριθμ. 37674/2016 υπουργικής απόφασης) όπως ορίζονται στην παρ. 5.Γ του άρθρου 2 της υπ’ αριθμ. 47829/23.6.2017 υπουργικής απόφασης, δ) τα κύρια ξενοδοχειακά καταλύματα άνω των εκατό (100) κλινών της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 1 του ν. 4276/2014 (Α΄ 155), υποχρεούνται να μεριμνούν για τη συλλογή και μεταφορά, εφόσον απαιτείται, των βιοαποβλήτων τους με σκοπό τη διασφάλιση της εφαρμογής της παρ. 1 του άρθρου 20, με την επιφύλαξη της νομοθεσίας για τα ζωϊκά υποπροϊόντα. Για τον σκοπό αυτόν συνεργάζονται με επιχειρήσεις συλλογής μεταφοράς βιοαποβλήτων που είναι καταχωρισμένες στο ΗΜΑ ή με τον οικείο Ο.Τ.Α.. Από την ανωτέρω υποχρέωση εξαιρούνται οι μονάδες των περ. α΄ έως δ΄ εάν δεν υπάρχει σε λειτουργία Μονάδα Επεξεργασίας Βιοαποβλήτων (ΜΕΒΑ) ή ιδιωτική ΜΕΒΑ που εξυπηρετεί τον οικείο Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού και υπό την επιφύλαξη των ειδικότερων όρων της ΑΕΠΟ της. 5. Ελέγχους για την τήρηση όσων προβλέπονται στο παρόν άρθρο μπορούν να διεξάγουν και: α) οι περιβαλλοντικοί ελεγκτές, όπως ορίζονται στην παρ. 5 του άρθρου 20 του ν. 4014/2011 και οι οποίοι ενεργούν κατόπιν εντολής των ελεγκτικών υπηρεσιών των Ο.Τ.Α. ή του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, β) το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και γ) ο Ενιαίος Φορέας Ελέγχου Τροφίμων. #### Ν. 4819/2021 - Θέσπιση συστήματος «πληρώνω όσο πετάω» 1. Ως σύστημα «πληρώνω όσο πετάω» νοείται το σύστημα με το οποίο οι παραγωγοί αποβλήτων χρεώνονται με βάση την πραγματική ποσότητα των παραγόμενων από αυτούς αποβλήτων. Σε εφαρμογή του συστήματος αυτού, ο υπολογισμός του ενιαίου ανταποδοτικού τέλους καθαριότητας και φωτισμού του άρθρου 1 του ν. 25/1975 (Α΄74) μπορεί να γίνεται και στη βάση της παραγωγής αποβλήτων ανά νοικοκυριό ή κτιριακό συγκρότημα, επαγγελματική δραστηριότητα, πολεοδομική ή δημοτική ενότητα, υπό την προϋπόθεση ότι ο οικείος Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού διαθέτει σύστημα μέτρησης των παραγομένων αποβλήτων ή για κάποιο από τα ρεύματα των παραγόμενων αποβλήτων. Προς τον σκοπό αυτόν, με απόφαση του δημοτικού συμβουλίου του Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού, επιλέγεται η εφαρμογή του συστήματος της παρούσας και καθορίζονται, πέραν των συντελεστών του άρθρου 1 του ν. 25/1975 τα εξής: α) τα ρεύματα των αποβλήτων για τα οποία εφαρμόζεται το σύστημα της παρούσας, β) ο καθορισμός των υποχρέων προς απόδοση του τέλους, γ) οι μονάδες μέτρησης (βάρος ή όγκος) και η αντίστοιχη τιμή μονάδος, η οποία μπορεί να διαφοροποιείται ανά κατηγορίες αποβλήτων, δ) η αναλογία των ανταποδοτικών τελών που υπολογίζονται κατά το άρθρο 1 σε σχέση με αυτά που εντάσσονται στο παρόν, ε) οι τρόποι υπολογισμού, είσπραξης ή επιστροφής του μέρους του τέλους που υπολογίζεται βάσει των παραγόμενων αποβλήτων και στ) κάθε θέμα σχετικό με την εφαρμογή του συστήματος της παρούσας. 2. Από την 1η Ιανουαρίου 2023 οι Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού με πληθυσμό άνω των είκοσι χιλιάδων (20.000) κατοίκων, υπό την προϋπόθεση ότι βρίσκεται σε λειτουργία Μονάδα Επεξεργασίας Βιοαποβλήτων (ΜΕΒΑ) ή ιδιωτική ΜΕΒΑ που εξυπηρετεί τον οικείο Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού, υποχρεούνται να εφαρμόσουν το σύστημα της παρ. 1 για τα βιολογικά απόβλητα που παράγονται από τους φορείς της παρ. 2 του άρθρου 50, σύμφωνα με την παρ. 1. Για την εφαρμογή του εν λόγω συστήματος, οι Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού: α) υποχρεούνται να διαθέτουν σύστημα μέτρησης των παραγομένων βιολογικών αποβλήτων από τους φορείς της παρ. 2 του άρθρου 50 και β) καθορίζουν, με την απόφαση της παρ. 1, τα προβλεπόμενα στις περ. γ΄, δ΄, ε΄ και στ΄ της παρ. 1. 3. Από την 1η Ιανουαρίου 2023 οι Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού με πληθυσμό άνω των δέκα χιλιάδων (10.000) κατοίκων, υποχρεούνται να εφαρμόσουν το σύστημα της παρ. 1 για τα αστικά απόβλητα που παράγονται από τα κύρια ξενοδοχειακά καταλύματα άνω των εκατό (100) κλινών της περ. α΄ της παρ. 2 του άρθρου 1 του ν. 4276/2014 (Α΄ 155), καθώς και από τις βιομηχανικές εγκαταστάσεις που λειτουργούν εντός των ορίων της αρμοδιότητάς τους, οι φορείς λειτουργίας των οποίων καθίστανται υπόχρεοι για την απόδοση του τέλους, σύμφωνα με την παρ. 1. Στις βιομηχανικές εγκαταστάσεις συμπεριλαμβάνονται και οι πτηνοκτηνοτροφικές εγκαταστάσεις. Για την εφαρμογή του εν λόγω συστήματος, οι Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού: α) υποχρεούνται να διαθέτουν σύστημα μέτρησης των παραγομένων αστικών αποβλήτων από τους φορείς της παρούσας και β) καθορίζουν, με την απόφαση της παρ. 1, τα προβλεπόμενα στις περ. α΄, γ΄, δ΄, ε΄ και στ΄ της παρ. 1 4. Από την 1η Ιανουαρίου 2023 οι Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού με πληθυσμό άνω των εκατό χιλιάδων (100.000) κατοίκων υποχρεούνται να εφαρμόσουν το σύστημα της παρ. 1. 5. Από την 1η Ιανουαρίου 2028 οι Ο.Τ.Α. α΄ βαθμού με πληθυσμό άνω των είκοσι χιλιάδων (20.000) κατοίκων υποχρεούνται να εφαρμόσουν το σύστημα της παρ. 1.   #### Σκουπίδια: Η Τριτοκοσμική Ελλάδα Τίποτε δεν μας κακοχαρακτηρίζει περισσότερο στα μάτια των τουριστών από τα σκουπίδια μας. Παντού πεταμένα στη φύση, φύρδην μίγδην στους δρόμους και σε κάδους που υπερχειλίζουν, σε παράνομες χωματερές και στην τόσο υπέροχη θάλασσα. Εικόνες τριτοκοσμικές. Υπάρχουν όμως μέρη στην Ελλάδα όπου γίνεται ολιστική διαχείριση και μηδενισμός των προς ταφή στερεών αποβλήτων: σε ξενοδοχεία! Ο νόμος 4819 /2021  επέβαλε από την 1/1/2023, ειδικά για τα ξενοδοχεία άνω των 100 κλινών, την εφαρμογή του συστήματος «Πληρώνω-όσο-Πετάω» στα δημοτικά τέλη καθαριότητας. Αντί, δηλαδή, να χρεώνονται τα ξενοδοχεία με βάση την επιφάνεια των κτηρίων τους, όπως γίνεται σε όλες τις άλλες επιχειρήσεις, να χρεώνονται με βάση τις ποσότητες των λεγόμενων αστικών στερεών αποβλήτων. Κι ενώ οι Δήμοι της χώρας υποχρεούνταν να προετοιμαστούν άμεσα ήδη από την ψήφιση του νόμου το 2021, η συντριπτική  πλειοψηφία δεν έπραξε τίποτε. Αντιθέτως, πολλά ξενοδοχεία συμμορφώθηκαν. Σε μελέτη που διενεργήσαμε μεταξύ ξενοδοχείων εδώ στο Λασίθι, βρήκαμε επιχειρήσεις που μετρούσαν ενδελεχώς για χρόνια, είχαν ηλεκτρονικές ζυγαριές στις κουζίνες  για τη μέτρηση των τροφικών αποβλήτων σε πραγματικό χρόνο, κι έκαναν διαλογή στην πηγή σε πάνω από 20 διαφορετικά ρεύματα αποβλήτων. Στη συνέχεια, με ιδιωτικές εταιρείες διαχείρισης και μεταφορών, εξειδικευμένες η καθεμία σε συγκεκριμένα ρεύματα υλικών, κατέληγαν προς επεξεργασία στα κατάλληλα εργοστάσια, πολλά από τα οποία βρίσκονται στην Κρήτη. Ο Δήμος παραλάμβανε μόνον ένα μικρό κλάσμα, ούτε 10% κατά βάρος, που αφορούσε τα λεγόμενα υπολείμματα, δηλαδή τα βρόμικα ή/και μολυσμένα. Με τον τρόπο αυτό είχαν τεθεί οι βάσεις για να ανατραπεί η τριτοκοσμική εικόνα της χώρας. Η μελέτη παραδόθηκε προς ενημέρωση και ως βοήθεια στον Δήμο Αγ.Νικολάου  με σκοπό να εξηγηθεί επακριβώς η εφαρμογή του «Πληρώνω-όσο-Πετάω». Σε κάθε περίπτωση ήταν νομική υποχρέωση του Δήμου η συμμόρφωσή του από καιρό, προς όφελος όλων. Αφενός, ο Δήμος θα εξοικονομούσε εκατομμύρια από τα καύσιμα των απορριμματοφόρων, τους μισθούς υπαλλήλων και από τα τέλη ταφής στους ΧΥΤΑ, ενώ αφετέρου τα ξενοδοχεία θα εξοικονομούσαν αρκετά από τα τέλη για να δύνανται να πληρώνουν τις ιδιωτικές εταιρείες διαχείρισης και μεταφορών. Δυστυχώς, όμως, με αιτιολογίες  όπως αυτή του «αν βάλω τέτοιο σύστημα, οι πολίτες θα τα πετάνε στα ρυάκια», το δημοτικό συμβούλιο ψήφισε μια παρά το νόμο χρέωση δημοτικών τελών με βάση την επιφάνεια των ξενοδοχείων, σαν να μην υπήρχε αντίθετη και ρητή απαγορευτική διάταξη νόμου. Και σαν να μην έφθανε αυτό ψηφίστηκε επιπλέον αύξηση των συντελεστών για όλους τους δημότες, με καθαρά εισπρακτική λογική, ενώ στην πραγματικότητα χιλιάδες τόνοι αποβλήτων από τα ξενοδοχεία εκτρέπονται ήδη από ταφή. Εν κατακλείδι, αν εφαρμόζαμε τους νόμους που ψηφίζουμε, η χώρα μας δεν θα είχε την τριτοκοσμική εικόνα που βλέπουν οι τουρίστες και όλοι εμείς οι δημότες. Και, προφανώς, δεν αναφέρομαι μόνο στην καθαριότητα. Αλλά ειδικά στην καθαριότητα έχουμε μεγάλους παραγωγούς, τα ξενοδοχεία, που βρίσκονται ήδη στην κορυφή του κόσμου. Και αντί να υιοθετούμε τις πρακτικές τους και να εφαρμόζουμε τους νόμους, εκλέγουμε δημοτικά συμβούλια που τους αγνοούν κυνικά και συνεχίζουν τις καταδικασμένες πρακτικές του παρελθόντος. Μήπως είχε δίκιο εκείνος ο δημοτικός σύμβουλος που είπε «ο πολίτης δεν έχει την παιδεία για να εφαρμόσει τον νόμο;». Θέλω να πιστεύω πως είχε άδικο και πως ο πολίτης θα του το αποδείξει. #### Το πραγματικό κόστος νερού και ενέργειας Όντας ειδικευμένος στη διαχείριση υδάτινων πόρων, άκουσα προσεκτικά την επισήμανση του Μπάμπη Παπαδημητρίου στην υποεπιτροπή υδάτινων πόρων της Βουλής σχετικά με το κόστος του νερού, και το πώς η τιμή του πρέπει αντανακλά το πραγματικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα της χρήσης και της σπατάλης του. Φυσικά, είχε δίκιο, κι αυτό είναι κάτι που ενόχλησε όσους πιστεύουν πως η αγορά τα λύνει όλα μόνη της, ή όσους –αντιθέτως– νομίζουν πως το νερό στη βρύση δεν είναι εμπόρευμα με τιμή, αλλά δωρεάν κρατική παροχή (όπως, για παράδειγμα, ισχυρίζεται ο δήμαρχος Πατρέων). Παρεμφερής επιχειρηματολογία έχει ακουστεί και για το ηλεκτρικό ρεύμα. Κάποιοι λένε πως πρέπει να παρέχεται μόνο από το κράτος, ως μονοπώλιο, ενώ άλλοι ισχυρίζονται πως μόνον οι μηχανισμοί της αγοράς μπορούν να ρυθμίσουν το ενεργειακό μίγμα μεταξύ ρυπογόνων και καθαρών μεθόδων παραγωγής. Όπως και στο νερό, έτσι και στο ρεύμα, οι δύο αυτές φαινομενικά αντίθετες θεωρήσεις κάνουν το ίδιο λάθος: δεν ενσωματώνουν το πραγματικό κόστος παραγωγής. Το νερό της Αθήνας έρχεται από εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά και παρέχεται δωρεάν στην εισηγμένη ΕΥΔΑΠ ΑΕ από την ΕΥΔΑΠ ΠΑΓΙΩΝ, δηλαδή από το κράτος. Ομοίως, ο λιγνίτης που εξορύσσει η ΔΕΗ ΑΕ αποτελεί μια δωρεάν παροχή από το κράτος στην εισηγμένη. Και στις δύο περιπτώσεις έχουμε έναν φυσικό πόρο που παρέχεται σε μια ιδιωτική εταιρεία χωρίς να της χρεώνεται το πραγματικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Αν η πρώτη ύλη του εμπορεύματος είναι δωρεάν, τότε δεν έχεις επαρκές οικονομικό κίνητρο για να επικευάζεις τις διαρροές στο δίκτυο, να μειώνεις τις απώλειες. Το σπαταλάς. Μια ιδιωτική εταιρεία θα αναγκαστεί να μειώσει το περιβαλλοντικό της αποτύπωμα όταν αυτό μεταφραστεί πλήρως σε κόστος, όχι μόνο χάρη στο φιλότιμο των μετόχων της. Εδώ στην Κρήτη, η οποία έχει σημαντικό έλλειμμα και στο νερό και στην ενέργεια, έχουμε ήδη κάποιες σημαντικές επενδύσεις από εταιρείες που παράγουν με φιλικές προς το περιβάλλον τεχνικές. Στα ξενοδοχεία μας, αγοράζουμε νερό αφαλάτωσης από τοπική εταιρεία και το ανακυκλώνουμε σε δικό μας βιολογικό καθαρισμό, οπότε δε στερούμε σταγόνα από την τοπική κοινωνία. Ακριβώς απέναντι από τα ξενοδοχεία, πίσω από την περίφημη Σπιναλόγκα, έχουμε ένα αιολικό πάρκο που στολίζει τη βουνοκορφή κι αποτελεί τουριστικό αξιοθέατο. Όμως, αυτή η ενέργεια από τα αιολικά απαιτεί και αποθήκευση, ώστε να είναι διαθέσιμη όλες τις ώρες. Τέτοια αποθήκευση επιτυγχάνεται μέσω του νερού, μεταξύ άλλων. Στο Ρέθυμνο έχει αδειοδοτηθεί μια μεγάλη υβριδική μονάδα αντλησοταμίευσης στο Αμάρι, η οποία θα συμβάλλει κατά πολύ στην ενεργειακή ασφάλεια του νησιού και τη μετατροπή του σε ένα νησί με ελάχιστα ρυπογόνα ορυκτά καύσιμα. Πρέπει να δώσουμε ένα συνολικό τέλος στην ιδέα πως το κράτος θα παρέχει δωρεάν φυσικούς πόρους σε εταιρείες. Οι εταιρείες πρέπει να ανταγωνίζονται μεταξύ τους και για το ποια θα παράγει με το μικρότερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Άρα, κάθε προϊόν πρέπει να ενσωματώνει το πλήρες περιβαλλοντικό του κόστος. #### Υπογραφή του μνημονίου εφαρμογής “πληρώνω όσο πετάω” σε όλους τους δήμους της κεντρικής Μακεδονίας! Στη Θεσσαλονίκη παρευρέθηκε ο Πρόεδρος της ReHORECA, Φώτης Κοκοτός, όπου συμμετείχε στην υπογραφή του μνημονίου εφαρμογής του «πληρώνω όσο πετάω» στη Θεσσαλονίκη σε όλους τους δήμους της κεντρικής Μακεδονίας! ### Σελίδες #### Blog URL: https://rehoreca.gr/blog #### Αρχική Βιώσιμη Διαχείριση Αποβλήτων για Ξενοδοχεία και Επιχειρήσεις HoReCa Γίνετε Μέλος https://rehoreca.gr/wp-content/uploads/2026/07/plate.mp4 Ποια είναι η ReHoReCa Η ReHoReCa Sustainability System αποτελεί ένα ολοκληρωμένο σύστημα υποστήριξης επιχειρήσεων του τουριστικού και επισιτιστικού τομέα για τη βιώσιμη διαχείριση αποβλήτων.Aπευθύνεται κυρίως σε: 01. Ξενοδοχεία 02. Τουριστικά καταλύματα 03. Μονάδες εστίασης 04. Μεγάλες επιχειρήσεις HoReCa 01. Ξενοδοχεία 02. Τουριστικά καταλύματα 03. Μονάδες εστίασης 04. Μεγάλες επιχειρήσεις HoReCa Μέσα από ένα ολοκληρωμένο σύνολο υπηρεσιών – εκπαίδευση προσωπικού, παροχή εξοπλισμού, υποστήριξη εφαρμογής διαδικασιών, συλλογή και τελική διάθεση αποβλήτων – βοηθά τις επιχειρήσεις να οργανώσουν αποτελεσματικά τη διαλογή στην πηγή και να ανταποκριθούν στις σύγχρονες περιβαλλοντικές απαιτήσεις. Περισσότερα Ποιοι είμαστε Περισσότερα Γίνετε Μέλος Εφαρμόστε ένα οργανωμένο σύστημα διαχείρισης αποβλήτων στην επιχείρησή σας. Συμπληρώστε τη φόρμα εκδήλωσης ενδιαφέροντος και η ομάδα μας θα επικοινωνήσει μαζί σας για να σας ενημερώσει για τις υπηρεσίες και τα επόμενα βήματα συμμετοχής στο σύστημα. Ξεκινήστε σήμερα Οφέλη Μελών Έκπτωση 60% στα δημοτικά τέλη Προβολή περιβαλλοντικά υπεύθυνης ταυτότητας ξενοδοχείου Δυνατότητα πιστοποίησης Συμμόρφωση με ESG κριτήρια Ιδρυτικά Μέλη Δείτε τα μέλη μας Μείνετε ενημερωμένοι skip render: ucaddon_ue_listing_slider skip render: ucaddon_ue_listing_carousel #### Γίνετε Μέλος Γίνετε μέλος ενός ενεργού δικτύου συνεργασίας https://rehoreca.gr/wp-content/uploads/2026/07/people.mp4 Οφέλη των μελών Τα μέλη της ReHoReCa αποκτούν ολοκληρωμένη υποστήριξη για τη βιώσιμη διαχείριση αποβλήτων και την περιβαλλοντική συμμόρφωση της επιχείρησής τους. Μείωση κόστους διαχείρισης αποβλήτων και δυνατότητα έκπτωσης δημοτικών τελών Μείωση του όγκου σύμμεικτων αποβλήτων και αύξηση ποσοστών ανακύκλωσης Οργάνωση της διαλογής στην πηγή με ολοκληρωμένο σύστημα Κεντρικός συντονισμός της διαδικασίας διαχείρισης αποβλήτων από την παραγωγή έως την τελική διάθεση Συμμόρφωση με την περιβαλλοντική νομοθεσία και μείωση κινδύνου προστίμων Εκπαίδευση και καθοδήγηση προσωπικού στις διαδικασίες διαχείρισης αποβλήτων Παρακολούθηση και καταγραφή περιβαλλοντικών επιδόσεων Υποστήριξη σε θέματα ESG και sustainability reporting Ενίσχυση της περιβαλλοντικής εικόνας και του brand reputation της επιχείρησης Ανταγωνιστικό πλεονέκτημα σε αγορές που δίνουν έμφαση στη βιωσιμότητα Ευθυγράμμιση με τις αρχές της κυκλικής οικονομίας Συμμετοχή σε συλλογική μη κερδοσκοπική πρωτοβουλία του τουριστικού κλάδου Δικτύωση και συνεργασία με κορυφαίους ξενοδοχειακούς ομίλους Οδηγός Εγγραφής Νέων συνδεδεμένων μελών Θέλετε να εντάξετε το ξενοδοχειακό σας κατάλυμα στο ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης αποβλήτων της ReHORECA;Κατεβάστε τον αναλυτικό Οδηγό Εγγραφής Νέων Συνδεδεμένων Μελών και ενημερωθείτε για τα απαιτούμενα στοιχεία, τα στάδια ένταξης, το διαχειριστικό σχέδιο, τον απαραίτητο εξοπλισμό, τους οικονομικούς όρους και τις υπηρεσίες υποστήριξης που παρέχονται. Ο οδηγός συγκεντρώνει όλες τις πληροφορίες που χρειάζεστε για την οργανωμένη και ομαλή ένταξη της επιχείρησής σας στο σύστημα. Προβολή οδηγού Λήψη οδηγού Φόρμα Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος Ονοματεπώνυμο Εταιρεία E-mail ΑΦΜ Τηλέφωνο Είδος Επιχείρησης Έχω διαβάσει και συμφωνώ με τη πολιτική απορρήτου. #### Επικοινωνία Μιλήστε μας για τις ανάγκες σας https://rehoreca.gr/wp-content/uploads/2026/07/contact02.mp4 Συχνές ερωτήσεις Πώς τεκμαίρεται η υποχρέωση των ξενοδόχων στη διαχείριση αποβλήτων και πώς προβλέπεται στη νομοθεσία ως υποχρέωση; Τα κύρια ξενοδοχειακά καταλύματα άνω των εκατό (100) κλινών της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 1 του ν.4276/2014 (Α’ 155), υποχρεούνται να μεριμνούν για τη συλλογή και μεταφορά, εφόσον απαιτείται, των βιοαποβλήτων τους με σκοπό τη διασφάλιση της εφαρμογής της παρ.1 του άρθρου 20, με την επιφύλαξη της νομοθεσίας για τα ζωικά υποπροϊόντα. Για τον σκοπό αυτόν συνεργάζονται με επιχειρήσεις συλλογής μεταφοράς βιοαποβλήτων που είναι καταχωρισμένες στο ΗΜΑ ή με τον οικείο Ο.Τ.Α.Από την ανωτέρω υποχρέωση εξαιρούνται οι μονάδες των περ. α’ έως δ’ εάν δεν υπάρχει σε λειτουργία Μονάδα Επεξεργασίας Βιοαποβλήτων (ΜΕΒΑ) ή ιδιωτική ΜΕΒΑ που εξυπηρετεί τον οικείο Ο.Τ.Α. α’ βαθμού και υπό την επιφύλαξη των ειδικότερων όρων της ΑΕΠΟ της.Βιολογικά απόβλητα (βιοαπόβλητα): τα βιοαποδομήσιμα απόβλητα κήπων και πάρκων, τα απορρίμματα τροφών και μαγειρείων από σπίτια, εστιατόρια, εγκαταστάσεις ομαδικής εστίασης και χώρους πωλήσεων λιανικής και τα συναφή απόβλητα από εγκαταστάσεις μεταποίησης τροφίμων,Παραγωγός αποβλήτων: κάθε πρόσωπο, του οποίου οι δραστηριότητες παράγουν απόβλητα (αρχικός παραγωγός αποβλήτων) ή κάθε πρόσωπο που πραγματοποιεί εργασίες προ επεξεργασίας, ανάμειξης ή άλλες οι οποίες οδηγούν σε μεταβολή της φύσης ή της σύνθεσης των αποβλήτων αυτών.Διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού (Άρθρο 25 ν.4042/2012, άρθρο 8 της Οδηγίας 99/2008): Προκειμένου να ενισχυθούν η επαναχρησιμοποίηση και πρόληψη, η ανακύκλωση και άλλες μορφές ανάκτησης αποβλήτων, λαμβάνονται νομοθετικά και μη νομοθετικά μέτρα για να εξασφαλίζουν ότι τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα, τα οποία κατ’ επάγγελμα αναπτύσσουν, κατασκευάζουν, μεταποιούν, επεξεργάζονται, πωλούν ή εισάγουν προϊόντα (παραγωγός του προϊόντος), φέρουν διευρυμένη ευθύνη παραγωγού. Κατά πόσον θα έχουμε πραγματική μείωση στα τέλη; Υπάρχει πιθανότητα να πληρώνουμε περισσότερα; Θα έχουμε εξασφάλιση ως ξενοδόχοι πως θα υπάρχει μείωση του κόστους; Η μείωση στα δημοτικά τέλη αφορά αποκλειστικά και μόνο το έτος 2025. Από το έτος 2026 καταργείται η πληρωμή δημοτικών τελών μέσω των τετραγωνικών και κατανέμεται σύμφωνα με τις παραγόμενες ποσότητες. Επομένως δεν χρειάζεται κάποια ειδικότερη απόφαση του Δήμου απλά εφαρμόζεται η κείμενη εθνική νομοθεσία υπό το σκεπτικό «δεν πετάω, δεν πληρώνω». Η χρέωση από τον δήμο θα έρθει σε περίπτωση που το κατάλυμα απευθυνθεί για τη διαχείριση του στον Δήμο. Εμείς κάνουμε ήδη ανακύκλωση σε 10-11 ρεύματα. Σταματάμε τη συνεργασία με τις εταιρείες που ήδη συνεργαζόμαστε; Οι υπηρεσίες που λαμβάνουν τα καταλύματα θα συγκεντρωθούν στο σύστημα. Αν η οι υφιστάμενες εταιρείες δώσουν συμφέρουσες προσφορές παροχής υπηρεσιών θα αξιολογούνται και θα αποφασίζεται η πιο συμφέρουσα προσφορά. Προβληματισμός για το κομμάτι "ανά διανυκτέρευση". Τι γίνεται με τα έσοδα από κάποια ρεύματα; Τι γίνεται με τον εξοπλισμό που έχουν τα ξενοδοχεία ήδη αγοράσει; Η χρέωση ανά διανυκτέρευση υιοθετήθηκε προκειμένου να απλοποιήσει τη διαδικασία ελέγχου των χρεώσεων ώστε τα καταλύματα να μην είναι αναγκασμένα να παρακολουθούν τα ζυγολόγια ή να διαθέτουν πιστοποιημένες πλάστιγγες. Τα έσοδα θα ανταποδίδονται στις επιχειρήσεις με μορφή έκπτωσης από το τέλος συμμετοχής. Ο Εξοπλισμός που έχει ήδη αγοραστεί θα χρησιμοποιηθεί στη διαχείριση και αν περιλαμβάνει αυτόνομους κομποστοποιητές ή οποιαδήποτε διάθεση εντός της μονάδας θα πιστοποιείται και θα αναγνωρίζεται ως διαχείριση. Τι είναι η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων Ενέργειας και Υδάτων και τι ρόλο έχει στη χάραξη συλλογικής άσκησης πολιτικής σχετικά με τα απορρίμματα; Με τον 5037/2024 «Μετονομασία της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας σε Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων και διεύρυνση του αντικειμένου της με αρμοδιότητες επί των υπηρεσιών ύδατος και της διαχείρισης αστικών αποβλήτων, ενίσχυση της υδατικής πολιτικής», και ορίστηκαν στο αρ.7 οι αρμοδιότητές, κατά τροποποίηση της παρ. 1 του άρθρου 4 ν. 4001/201, ως εξής:«1. Ο έλεγχος, η ρύθμιση και η εποπτεία της αγοράς ενέργειας, καθώς και ο έλεγχος, η ρύθμιση και η εποπτεία θεμάτων σχετικών με την παροχή υπηρεσιών ύδατος και διαχείρισης αστικών αποβλήτων, με την επιφύλαξη των αρμοδιοτήτων του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ασκούνται από τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων, η οποία αποτελεί την εθνική ρυθμιστική αρχή σε θέματα ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, υπηρεσιών ύδατος και διαχείρισης αστικών αποβλήτων, κατά την έννοια των Οδηγιών (ΕΕ) 2019/944 και 2009/73/ΕΚ και των νόμων 3199/2003 (A’ 280) και 4819/2021 (Α’ 129).» Θα συνεχίσω να πληρώνω δημοτικά τέλη για τα απόβλητα που δίνω στο ΣΎΣΤΗΜΑ ΑΕΙΦΟΡΙΚΉΣ ΔΙΑΧΕΊΡΙΣΗΣ ή σε άλλους εναλλακτικούς διαχειριστές αντί του Δήμου; Με την υιοθέτηση απο τον οικείο Δήμο (συμβατική υποχρέωση εκ του νόμου 4819/2021 άρθρο 37 και έπειτα από παρατάσεις με τελευταία το 2026), της μεθόδου υπολογισμού των δημοτικών τελών στη βάση των παραγόμενων ποσοτήτων απορριμμάτων (Πληρώνω Όσο Πετάω – ΠΟΠ), παύει η αυτόματη χρέωση των δημοτικών τελών με βάση τα τετραγωνικά μέτρα επιφάνειας κτηρίων και επομένως η χρέωση στους λογαριασμούς Ηλεκτρικής Ενέργειας. Επομένως αν δεν υπάρχει παραγωγή αποβλήτων για παροχή υπηρεσία απο δομή ή συνεργάτη του Δήμου, δεν υπάρχει χρέωση. Επιπλέον με την επισημοποίηση και αναγνώριση του συστήματος από το Υπουργείο και τον ΕΟΑΝ, εξασφαλίζεται διαχρονικά το μοντέλο διαχείρισης μέσω της διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού εκ μέρους των Δήμων. Μπορείτε να μου δώσετε ένα παράδειγμα για τις χρεώσεις του ΣΎΣΤΗΜΑ ΑΕΙΦΟΡΙΚΉΣ ΔΙΑΧΕΊΡΙΣΗΣ; Παράδειγμα ξενοδοχειακής μονάδας 350 κλινών: Τα κύρια ξενοδοχειακά καταλύματα άνω των εκατό (100) κλινών της περ. α) της παρ. 2 του άρθρου 1 του ν.4276/2014 (Α’ 155), υποχρεούνται να μεριμνούν για τη συλλογή και μεταφορά, εφόσον απαιτείται, των βιοαποβλήτων τους με σκοπό τη διασφάλιση της εφαρμογής της παρ.1 του άρθρου 20, με την επιφύλαξη της νομοθεσίας για τα ζωικά υποπροϊόντα. Για τον σκοπό αυτόν συνεργάζονται με επιχειρήσεις συλλογής μεταφοράς βιοαποβλήτων που είναι καταχωρισμένες στο ΗΜΑ ή με τον οικείο Ο.Τ.Α.Από την ανωτέρω υποχρέωση εξαιρούνται οι μονάδες των περ. α’ έως δ’ εάν δεν υπάρχει σε λειτουργία Μονάδα Επεξεργασίας Βιοαποβλήτων (ΜΕΒΑ) ή ιδιωτική ΜΕΒΑ που εξυπηρετεί τον οικείο Ο.Τ.Α. α’ βαθμού και υπό την επιφύλαξη των ειδικότερων όρων της ΑΕΠΟ της.Βιολογικά απόβλητα (βιοαπόβλητα): τα βιοαποδομήσιμα απόβλητα κήπων και πάρκων, τα απορρίμματα τροφών και μαγειρείων από σπίτια, εστιατόρια, εγκαταστάσεις ομαδικής εστίασης και χώρους πωλήσεων λιανικής και τα συναφή απόβλητα από εγκαταστάσεις μεταποίησης τροφίμων,Παραγωγός αποβλήτων: κάθε πρόσωπο, του οποίου οι δραστηριότητες παράγουν απόβλητα (αρχικός παραγωγός αποβλήτων) ή κάθε πρόσωπο που πραγματοποιεί εργασίες προ επεξεργασίας, ανάμειξης ή άλλες οι οποίες οδηγούν σε μεταβολή της φύσης ή της σύνθεσης των αποβλήτων αυτών.Διευρυμένη ευθύνη του παραγωγού (Άρθρο 25 ν.4042/2012, άρθρο 8 της Οδηγίας 99/2008): Προκειμένου να ενισχυθούν η επαναχρησιμοποίηση και πρόληψη, η ανακύκλωση και άλλες μορφές ανάκτησης αποβλήτων, λαμβάνονται νομοθετικά και μη νομοθετικά μέτρα για να εξασφαλίζουν ότι τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα, τα οποία κατ’ επάγγελμα αναπτύσσουν, κατασκευάζουν, μεταποιούν, επεξεργάζονται, πωλούν ή εισάγουν προϊόντα (παραγωγός του προϊόντος), φέρουν διευρυμένη ευθύνη παραγωγού.Η μείωση στα δημοτικά τέλη αφορά αποκλειστικά και μόνο το έτος 2025. Από το έτος 2026 καταργείται η πληρωμή δημοτικών τελών μέσω των τετραγωνικών και κατανέμεται σύμφωνα με τις παραγόμενες ποσότητες. Επομένως δεν χρειάζεται κάποια ειδικότερη απόφαση του Δήμου απλά εφαρμόζεται η κείμενη εθνική νομοθεσία υπό το σκεπτικό «δεν πετάω, δεν πληρώνω». Η χρέωση από τον δήμο θα έρθει σε περίπτωση που το κατάλυμα απευθυνθεί για τη διαχείριση του στον Δήμο.Οι υπηρεσίες που λαμβάνουν τα καταλύματα θα συγκεντρωθούν στο σύστημα. Αν η οι υφιστάμενες εταιρείες δώσουν συμφέρουσες προσφορές παροχής υπηρεσιών θα αξιολογούνται και θα αποφασίζεται η πιο συμφέρουσα προσφορά.Η χρέωση ανά διανυκτέρευση υιοθετήθηκε προκειμένου να απλοποιήσει τη διαδικασία ελέγχου των χρεώσεων ώστε τα καταλύματα να μην είναι αναγκασμένα να παρακολουθούν τα ζυγολόγια ή να διαθέτουν πιστοποιημένες πλάστιγγες. Τα έσοδα θα ανταποδίδονται στις επιχειρήσεις με μορφή έκπτωσης από το τέλος συμμετοχής. Ο Εξοπλισμός που έχει ήδη αγοραστεί θα χρησιμοποιηθεί στη διαχείριση και αν περιλαμβάνει αυτόνομους κομποστοποιητές ή οποιαδήποτε διάθεση εντός της μονάδας θα πιστοποιείται και θα αναγνωρίζεται ως διαχείριση.Με τον 5037/2024 «Μετονομασία της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας σε Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων και διεύρυνση του αντικειμένου της με αρμοδιότητες επί των υπηρεσιών ύδατος και της διαχείρισης αστικών αποβλήτων, ενίσχυση της υδατικής πολιτικής», και ορίστηκαν στο αρ.7 οι αρμοδιότητές, κατά τροποποίηση της παρ. 1 του άρθρου 4 ν. 4001/201, ως εξής:«1. Ο έλεγχος, η ρύθμιση και η εποπτεία της αγοράς ενέργειας, καθώς και ο έλεγχος, η ρύθμιση και η εποπτεία θεμάτων σχετικών με την παροχή υπηρεσιών ύδατος και διαχείρισης αστικών αποβλήτων, με την επιφύλαξη των αρμοδιοτήτων του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, ασκούνται από τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων, η οποία αποτελεί την εθνική ρυθμιστική αρχή σε θέματα ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, υπηρεσιών ύδατος και διαχείρισης αστικών αποβλήτων, κατά την έννοια των Οδηγιών (ΕΕ) 2019/944 και 2009/73/ΕΚ και των νόμων 3199/2003 (A’ 280) και 4819/2021 (Α’ 129).»Με την υιοθέτηση απο τον οικείο Δήμο (συμβατική υποχρέωση εκ του νόμου 4819/2021 άρθρο 37 και έπειτα από παρατάσεις με τελευταία το 2026), της μεθόδου υπολογισμού των δημοτικών τελών στη βάση των παραγόμενων ποσοτήτων απορριμμάτων (Πληρώνω Όσο Πετάω - ΠΟΠ), παύει η αυτόματη χρέωση των δημοτικών τελών με βάση τα τετραγωνικά μέτρα επιφάνειας κτηρίων και επομένως η χρέωση στους λογαριασμούς Ηλεκτρικής Ενέργειας. Επομένως αν δεν υπάρχει παραγωγή αποβλήτων για παροχή υπηρεσία απο δομή ή συνεργάτη του Δήμου, δεν υπάρχει χρέωση. Επιπλέον με την επισημοποίηση και αναγνώριση του συστήματος από το Υπουργείο και τον ΕΟΑΝ, εξασφαλίζεται διαχρονικά το μοντέλο διαχείρισης μέσω της διευρυμένης ευθύνης του παραγωγού εκ μέρους των Δήμων.Παράδειγμα ξενοδοχειακής μονάδας 350 κλινών: Επικοινωνήστε μαζί μας Ονοματεπώνυμο* E-mail* Τηλέφωνο Εταιρεία/Οργανισμός Θέμα Μήνυμα Έχω διαβάσει και συμφωνώ με τη πολιτική απορρήτου. Διεύθυνση Αθηνάς 18, Ηράκλειο Κρήτης Τηλέφωνο +30 2810 334119 +30 694 5549611 E-mail zerowaste@rehoreca.gr Ωράριο Λειτουργίας Δευτέρα - Παρασκευή : 09.00 - 17.00 #### Όροι Χρήσης URL: https://rehoreca.gr/terms-of-use #### Ποιοι Είμαστε Οι λύσεις υπάρχουν και τις εφαρμόζουμε ήδη https://rehoreca.gr/wp-content/uploads/2026/07/compressed.mp4 Ποια είναι η ReHoReCa Η ReHoReCa Sustainability System είναι μια συλλογική πρωτοβουλία του τουριστικού κλάδου που υποστηρίζει τη βιώσιμη διαχείριση αποβλήτων σε ξενοδοχεία και επιχειρήσεις HoReCa.Ιδρύθηκε από εννέα ξενοδοχειακούς ομίλους με τη μορφή Αστικής Μη Κερδοσκοπικής Εταιρείας (ΑΜΚΕ), με στόχο την ανάπτυξη ενός οργανωμένου συστήματος διαχείρισης αποβλήτων για τον τουριστικό τομέα.Η ReHoReCa λειτουργεί ως στρατηγικός συνεργάτης των επιχειρήσεων, υποστηρίζοντας την οργάνωση της διαχείρισης αποβλήτων από τη διαλογή στην πηγή και την εκπαίδευση του προσωπικού έως τη συλλογή, μεταφορά και τελική διάθεση των υλικών, με πλήρη καταγραφή και παρακολούθηση των δεδομένων.Με επιτόπιες επισκέψεις και συνεχή υποστήριξη, συμβάλλει στην εφαρμογή πρακτικών κυκλικής οικονομίας, στη μείωση των σύμμεικτων αποβλήτων και στη βελτίωση της περιβαλλοντικής απόδοσης των τουριστικών επιχειρήσεων. Ιδρυτικά μέλη Ποιοι είμαστε Μη Συνδεδεμένα Μέλη Γίνετε μέλος Συνεργασίες Γίνετε μέλος Είμαστε μέλη των Νομοθετικό πλαίσιο Η ορθή διαχείριση αποβλήτων στις τουριστικές επιχειρήσεις διέπεται από συγκεκριμένο νομοθετικό πλαίσιο σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.Η ReHoReCa παρακολουθεί τις εξελίξεις της νομοθεσίας και υποστηρίζει τις επιχειρήσεις στην κατανόηση και εφαρμογή των σχετικών υποχρεώσεων.Νεότερες εξελίξεις, αλλαγές ή ενημερώσεις της νομοθεσίας δημοσιεύονται στο Blog και εμφανίζονται επίσης στην παρούσα σελίδα. Όλα τα άρθρα skip render: ucaddon_ue_listing_slider skip render: ucaddon_ue_listing_carousel Όλα τα άρθρα #### Πολιτική Απορρήτου URL: https://rehoreca.gr/privacy-policy #### Σύστημα Αειφορίας Το ολοκληρωμένο Σύστημα Αειφορίας της ReHORECA Γίνετε Μέλος https://rehoreca.gr/wp-content/uploads/2026/07/sustainability.mp4 Η ReHORECA αποτελεί το πρώτο ολοκληρωμένο σύστημα αειφορικής διαχείρισης στη χώρα, το οποίο δημιουργήθηκε με στόχο να οργανώσει, να υποστηρίξει και να μετασχηματίσει την περιβαλλοντική λειτουργία των ξενοδοχειακών καταλυμάτων, μέσα από ένα ενιαίο, εφαρμόσιμο και μετρήσιμο μοντέλο διαχείρισης. Όραμα Το όραμα μας δεν περιορίζεται στη διαχείριση των αποβλήτων. Εκκινεί από αυτήν, ως το πιο άμεσο και μετρήσιμο πεδίο εφαρμογής. Επεκτείνεται ταυτόχρονα και στη συνολική μετάβαση του ξενοδοχειακού κλάδου σε ένα νέο πρότυπο αειφορίας, κυκλικής οικονομίας και υπεύθυνης λειτουργίας. Στόχος είναι η δημιουργία ενός συστήματος που δεν αντιμετωπίζει τα απόβλητα ως υπόλειμμα, αλλά ως πόρο, ως δεδομένο περιβαλλοντικής απόδοσης και ως εργαλείο τεκμηρίωσης της βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης. Βασική λειτουργία του συστήματος Η ReHoReCa Sustainability System είναι μια συλλογική πρωτοβουλία του τουριστικού κλάδου που υποστηρίζει τη βιώσιμη διαχείριση αποβλήτων σε ξενοδοχεία και επιχειρήσεις HoReCa.Ιδρύθηκε από εννέα ξενοδοχειακούς ομίλους με τη μορφή Αστικής Μη Κερδοσκοπικής Εταιρείας (ΑΜΚΕ), με στόχο την ανάπτυξη ενός οργανωμένου συστήματος διαχείρισης αποβλήτων για τον τουριστικό τομέα.Η ReHoReCa λειτουργεί ως στρατηγικός συνεργάτης των επιχειρήσεων, υποστηρίζοντας την οργάνωση της διαχείρισης αποβλήτων από τη διαλογή στην πηγή και την εκπαίδευση του προσωπικού έως τη συλλογή, μεταφορά και τελική διάθεση των υλικών, με πλήρη καταγραφή και παρακολούθηση των δεδομένων.Με επιτόπιες επισκέψεις και συνεχή υποστήριξη, συμβάλλει στην εφαρμογή πρακτικών κυκλικής οικονομίας, στη μείωση των σύμμεικτων αποβλήτων και στη βελτίωση της περιβαλλοντικής απόδοσης των τουριστικών επιχειρήσεων. Μοντέλο λειτουργικής επάρκειας Εξοπλισμός συγκέντρωσης και μεταφοράς Η ReHORECA διαθέτει και οργανώνει τον απαραίτητο εξοπλισμό συγκέντρωσης, προσωρινής αποθήκευσης και μεταφοράς των προδιαλεγμένων ρευμάτων, όπως παλετοκιβώτια, κάδους, μεγασάκους, ειδικούς περιέκτες και κάθε άλλο μέσο που κρίνεται αναγκαίο κατά τη διάρκεια υλοποίησης του έργου.Ο εξοπλισμός επιλέγεται με βάση το είδος των παραγόμενων υλικών, τον διαθέσιμο χώρο κάθε καταλύματος, τη συχνότητα συλλογής, τις απαιτήσεις υγιεινής και ασφάλειας, καθώς και τη δυνατότητα λειτουργικής ένταξής του στην καθημερινή ροή εργασιών του ξενοδοχείου. Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται ότι η διαλογή στην πηγή δεν αποτελεί μία θεωρητική υποχρέωση, αλλά μία πρακτική και εφαρμόσιμη διαδικασία, ενταγμένη στην πραγματική λειτουργία της μονάδας. Πάγιος εξοπλισμός μηχανημάτων μείωσης όγκου Τα μέλη του συστήματος οφείλουν να διαθέτουν τον ελάχιστο απαιτούμενο πάγιο εξοπλισμό μείωσης όγκου των ανακυκλώσιμων υλικών, ιδίως μέσω πρεσών δεματοποίησης κάθετης συμπίεσης ή άλλων κατάλληλων μέσων, ανάλογα με το μέγεθος, τη δυναμικότητα και τις ανάγκες κάθε καταλύματος.Η χρήση εξοπλισμού μείωσης όγκου αποτελεί κρίσιμο επιχειρησιακό στοιχείο για την αποτελεσματική λειτουργία του συστήματος, καθώς μειώνει τον απαιτούμενο χώρο αποθήκευσης, περιορίζει τη συχνότητα μεταφοράς, βελτιώνει την ποιότητα των ανακυκλώσιμων υλικών και ενισχύει τη συνολική οικονομική και περιβαλλοντική αποδοτικότητα της διαχείρισης.Παράλληλα, η ύπαρξη κατάλληλου εξοπλισμού συμβάλλει στην καλύτερη ιχνηλασιμότητα των υλικών, στην ακριβέστερη καταγραφή των ποσοτήτων και στη δυνατότητα τεκμηρίωσης των αποτελεσμάτων κάθε καταλύματος. Έτσι, η ReHORECA δεν περιορίζεται στην παροχή μιας υπηρεσίας συλλογής, αλλά διαμορφώνει ένα ολοκληρωμένο σύστημα περιβαλλοντικής απόδοσης, με σαφείς διαδικασίες, μετρήσιμα αποτελέσματα και προοπτική πιστοποίησης.Μέσα από αυτή τη δομή, η ReHORECA επιδιώκει να καταστήσει τον ξενοδοχειακό κλάδο πρωταγωνιστή στη βιώσιμη διαχείριση των πόρων, αποδεικνύοντας ότι ο τουρισμός μπορεί να λειτουργεί όχι μόνο ως οικονομικός μοχλός ανάπτυξης, αλλά και ως πεδίο εφαρμογής καινοτόμων περιβαλλοντικών πολιτικών, με πραγματικό όφελος για τα καταλύματα, τους δήμους, τις τοπικές κοινωνίες και το φυσικό περιβάλλον. Γίνετε Μέλος Συμπληρώστε τη φόρμα εκδήλωσης ενδιαφέροντος και η ομάδα μας θα επικοινωνήσει μαζί σας για να σας ενημερώσει για τις υπηρεσίες και τα επόμενα βήματα συμμετοχής στο σύστημα. Περισσότερα ### Ομάδα #### Μάνος Ζαγκότης Η ReHORECA συστάθηκε μέσα από το όραμα των ανθρώπων που πίστεψαν ότι η βιωσιμότητα στον τουρισμό δεν μπορεί να παραμένει μια θεωρητική έννοια, αλλά οφείλει να μετατρέπεται σε οργανωμένη πράξη, μετρήσιμο αποτέλεσμα και καθημερινή ευθύνη. Στην ομάδα αυτή είχα την τιμή και τη χαρά να συμμετέχω από την πρώτη στιγμή. Η δημιουργία της ReHORECA απαίτησε γενναίες αποφάσεις, οι οποίες ελήφθησαν με αίσθημα ευθύνης απέναντι στο περιβάλλον, στις τοπικές κοινωνίες και στους ανθρώπους που ζουν και εργάζονται στις τουριστικές περιοχές της χώρας μας. Αυτό που προσωπικά με δέσμευσε από την αρχή ήταν η ανάγκη για απαρέγκλιτη τήρηση της εθνικής νομοθεσίας από όλα τα μέλη, καθώς και η συνεχής ευθυγράμμιση με το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο και τις σύγχρονες απαιτήσεις της κυκλικής οικονομίας. Για εμάς, η βιώσιμη διαχείριση δεν αποτελεί επιλογή επικοινωνίας, αλλά υποχρέωση λειτουργίας, διαφάνειας και πραγματικής συμμόρφωσης. Στόχος μας είναι οι περιοχές στις οποίες δραστηριοποιείται η ReHORECA να εξελιχθούν, έως το 2030, σε πιστοποιημένους βιώσιμους προορισμούς, ενισχύοντας ουσιαστικά την περιβαλλοντική τους ταυτότητα και προσθέτοντας αθροιστική αξία στο τουριστικό προϊόν της χώρας. Με συνέπεια, συνεργασία και πίστη στη δύναμη της οργανωμένης δράσης, η ReHORECA φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα πρακτικό παράδειγμα για το πώς ο ελληνικός τουρισμός μπορεί να περάσει από τη δέσμευση στην εφαρμογή και από την εφαρμογή στο μετρήσιμο αποτέλεσμα. #### Φώτης Κοκοτός Η ReHORECA συστάθηκε μέσα από το όραμα των ανθρώπων που πίστεψαν ότι η βιωσιμότητα στον τουρισμό δεν μπορεί να παραμένει μια θεωρητική έννοια, αλλά οφείλει να μετατρέπεται σε οργανωμένη πράξη, μετρήσιμο αποτέλεσμα και καθημερινή ευθύνη. Στην ομάδα αυτή είχα την τιμή και τη χαρά να συμμετέχω από την πρώτη στιγμή. Η δημιουργία της ReHORECA απαίτησε γενναίες αποφάσεις, οι οποίες ελήφθησαν με αίσθημα ευθύνης απέναντι στο περιβάλλον, στις τοπικές κοινωνίες και στους ανθρώπους που ζουν και εργάζονται στις τουριστικές περιοχές της χώρας μας. Αυτό που προσωπικά με δέσμευσε από την αρχή ήταν η ανάγκη για απαρέγκλιτη τήρηση της εθνικής νομοθεσίας από όλα τα μέλη, καθώς και η συνεχής ευθυγράμμιση με το ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο και τις σύγχρονες απαιτήσεις της κυκλικής οικονομίας. Για εμάς, η βιώσιμη διαχείριση δεν αποτελεί επιλογή επικοινωνίας, αλλά υποχρέωση λειτουργίας, διαφάνειας και πραγματικής συμμόρφωσης.   #### Χριστίνα Αρχοντάκη Πιστεύω ότι η ουσιαστική αλλαγή δημιουργείται όταν άνθρωποι, διαδικασίες και υποδομές λειτουργούν ως μέρος του ίδιου συνόλου. Η βιώσιμη ανάπτυξη δεν επιτυγχάνεται με μία μόνο σωστή απόφαση ή μια καλή ιδέα. Απαιτεί κατανόηση της πραγματικότητας, συνεργασία και λύσεις που μπορούν να εφαρμοστούν στην καθημερινότητα κάθε επιχείρησης. Σε κάθε νέο μέλος της ReHoReCa συναντώ διαφορετικούς ανθρώπους, διαφορετικές συνθήκες και διαφορετικές προκλήσεις. Οι αρχές είναι κοινές, όμως η εφαρμογή τους χρειάζεται να προσαρμόζεται στις ιδιαιτερότητες κάθε επιχείρησης, λαμβάνοντας υπόψη τις υποδομές, τις δυνατότητες και το περιβάλλον μέσα στο οποίο λειτουργεί. Η μεγαλύτερη ικανοποίηση για μένα δεν προέρχεται από τους αριθμούς ή τα στατιστικά. Έρχεται όταν μια νέα πρακτική παύει να αντιμετωπίζεται ως υποχρέωση και γίνεται μέρος της καθημερινής λειτουργίας. Εκεί αντιλαμβάνομαι ότι δεν αλλάζει μόνο μια διαδικασία· διαμορφώνεται μια νέα κουλτούρα. Έχω διαπιστώσει ότι τα ουσιαστικά αποτελέσματα χτίζονται με συνέπεια, συνεργασία και εμπιστοσύνη. Η πραγματική επιτυχία είναι όταν η αλλαγή συνεχίζεται επειδή έχει αποκτήσει νόημα για όσους συμμετέχουν σε αυτή. ### Υπηρεσίες #### Βεβαίωση διαχείρισης Η ReHoReCa υποστηρίζει τις επιχειρήσεις στην τεκμηρίωση της ορθής διαχείρισης των αποβλήτων τους, παρέχοντας βεβαιώσεις διαχείρισης για τα ρεύματα αποβλήτων που συλλέγονται και οδηγούνται σε αδειοδοτημένες μονάδες επεξεργασίας. Οι βεβαιώσεις βασίζονται στα στοιχεία που καταγράφονται κατά τη διαδικασία συλλογής, μεταφοράς και τελικής διάθεσης των αποβλήτων και αποτελούν χρήσιμο εργαλείο τεκμηρίωσης για τις επιχειρήσεις. Τα στοιχεία αυτά μπορούν να αξιοποιηθούν για: την παρακολούθηση των ποσοτήτων αποβλήτων που διαχειρίζεται η επιχείρηση την τεκμηρίωση της περιβαλλοντικής διαχείρισης της μονάδας τη χρήση σε περιβαλλοντικούς ελέγχους ή διαδικασίες πιστοποίησης την υποστήριξη αναφορών βιωσιμότητας (sustainability reporting) Με τον τρόπο αυτό, οι επιχειρήσεις αποκτούν αξιόπιστα και τεκμηριωμένα δεδομένα σχετικά με τη διαχείριση των αποβλήτων τους. #### Διαχείριση αποβλήτων εργασιών ανακαίνισης και επεκτάσεων Η ReHoReCa υποστηρίζει τις επιχειρήσεις και στη διαχείριση αποβλήτων που προκύπτουν από εργασίες ανακαίνισης, κατασκευής ή επέκτασης εγκαταστάσεων. Σε συνεργασία με αδειοδοτημένους φορείς, οργανώνεται η συλλογή και η ορθή διάθεση των αποβλήτων κατασκευών και κατεδαφίσεων, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο. Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται η νόμιμη και περιβαλλοντικά ορθή διαχείριση των υλικών που προκύπτουν από τεχνικές εργασίες στις τουριστικές μονάδες. #### Εκπαίδευση προσωπικού Η εκπαίδευση προσωπικού αποτελεί βασικό στοιχείο για την αποτελεσματική εφαρμογή της διαλογής αποβλήτων στην πηγή και τη σωστή λειτουργία ενός συστήματος διαχείρισης αποβλήτων σε μια επιχείρηση HoReCa. Η ReHoReCa παρέχει εξειδικευμένα προγράμματα εκπαίδευσης για το προσωπικό ξενοδοχείων και τουριστικών επιχειρήσεων, με στόχο την κατανόηση των διαδικασιών διαχείρισης αποβλήτων και την ορθή εφαρμογή τους στην καθημερινή λειτουργία της επιχείρησης. Η εκπαίδευση απευθύνεται σε προσωπικό κουζίνας, εστιατορίων, housekeeping, τεχνικών υπηρεσιών και διοικητικού προσωπικού, ανάλογα με τις ανάγκες της κάθε μονάδας. Το πρόγραμμα εκπαίδευσης περιλαμβάνει: βασικές αρχές διαχείρισης αποβλήτων στον τουριστικό τομέα σωστή διαλογή αποβλήτων στην πηγή αναγνώριση και διαχωρισμό βασικών ρευμάτων αποβλήτων πρακτική εφαρμογή των διαδικασιών στους χώρους εργασίας Η εκπαίδευση πραγματοποιείται κυρίως με επιτόπιες παρουσιάσεις (onsite) στις εγκαταστάσεις της επιχείρησης και συνοδεύεται από πρακτική καθοδήγηση στους χώρους παραγωγής αποβλήτων. Η διάρκεια και ο αριθμός συμμετεχόντων προσαρμόζονται στις ανάγκες της κάθε επιχείρησης, ενώ η ReHoReCa παρέχει υποστήριξη σε επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται κυρίως σε τουριστικούς προορισμούς της Ελλάδας. #### Παροχή εξοπλισμού Η ReHoReCa υποστηρίζει τις επιχειρήσεις HoReCa στην οργάνωση της διαλογής αποβλήτων στην πηγή, παρέχοντας κατάλληλο εξοπλισμό συλλογής και διαχωρισμού αποβλήτων. Ο εξοπλισμός προσαρμόζεται στις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες της κάθε επιχείρησης, με στόχο την πρακτική και αποτελεσματική εφαρμογή του συστήματος διαχείρισης αποβλήτων στους χώρους παραγωγής. Ενδεικτικές κατηγορίες εξοπλισμού περιλαμβάνουν: κάδους διαλογής αποβλήτων για διαφορετικά ρεύματα υλικών δοχεία και εξοπλισμό συλλογής βιοαποβλήτων εξοπλισμό για χώρους κουζίνας, εστιατορίων και χώρους παραγωγής αποβλήτων σήμανση και ενημερωτικό υλικό για τη σωστή διαλογή των αποβλήτων Ο εξοπλισμός παρέχεται στο πλαίσιο της εφαρμογής του συστήματος διαχείρισης αποβλήτων της ReHoReCa, με στόχο τη διευκόλυνση της καθημερινής λειτουργίας των επιχειρήσεων και τη σωστή εφαρμογή της διαλογής στην πηγή. #### Πιστοποιήσεις Η ReHoReCa υποστηρίζει τις επιχειρήσεις HoReCa στην εφαρμογή πρακτικών βιώσιμης διαχείρισης αποβλήτων και στη συμμόρφωση με πρότυπα και πρωτοβουλίες περιβαλλοντικής διαχείρισης. Στο πλαίσιο αυτό, παρέχει υποστήριξη στις επιχειρήσεις για την προετοιμασία και εφαρμογή διαδικασιών που σχετίζονται με πιστοποιήσεις και πρότυπα βιωσιμότητας, όπως η διαχείριση αποβλήτων και η εφαρμογή πρακτικών κυκλικής οικονομίας. Η ReHoReCa συνεργάζεται με φορείς πιστοποίησης και υποστηρίζει τις επιχειρήσεις στη συλλογή στοιχείων, την οργάνωση των διαδικασιών και την τεκμηρίωση που απαιτείται για την εφαρμογή σχετικών προτύπων. #### Συλλογή, μεταφορά και διάθεση αποβλήτων Η ReHoReCa υποστηρίζει τις επιχειρήσεις HoReCa στην οργάνωση της συλλογής, μεταφοράς και τελικής διάθεσης των αποβλήτων που παράγονται κατά τη λειτουργία τους. Σε συνεργασία με αδειοδοτημένους συλλέκτες και μονάδες επεξεργασίας, διασφαλίζεται ότι τα απόβλητα οδηγούνται σε κατάλληλες εγκαταστάσεις αξιοποίησης ή επεξεργασίας, σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο. Η υπηρεσία περιλαμβάνει: οργάνωση της συλλογής των διαφορετικών ρευμάτων αποβλήτων συντονισμό συνεργαζόμενων μεταφορέων της Rehoreca μεταφορά αποβλήτων σε αδειοδοτημένες μονάδες επεξεργασίας καταγραφή των ποσοτήτων και παρακολούθηση της διαδικασίας Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται η ορθή διαχείριση των αποβλήτων, η συμμόρφωση με τη νομοθεσία και η αποτελεσματική εφαρμογή της διαλογής στην πηγή στις τουριστικές επιχειρήσεις. #### Υποστήριξη υλοποίηση διαδικασίας με επισκέψεις στο πεδίο και διαλογή στην πηγή Η ReHoReCa παρέχει πρακτική υποστήριξη στις επιχειρήσεις για την εφαρμογή των διαδικασιών διαχείρισης αποβλήτων στην καθημερινή λειτουργία τους. Μέσω επιτόπιων επισκέψεων στις εγκαταστάσεις της επιχείρησης, η ομάδα της ReHoReCa αξιολογεί τους χώρους παραγωγής αποβλήτων και υποστηρίζει την οργάνωση της διαλογής στην πηγή, προσαρμόζοντας τις διαδικασίες στις ανάγκες της κάθε μονάδας. Η υποστήριξη περιλαμβάνει: αξιολόγηση των σημείων παραγωγής αποβλήτων καθοδήγηση για την οργάνωση της διαλογής στην πηγή πρακτική εφαρμογή των διαδικασιών στους χώρους εργασίας υποστήριξη και επίλυση ζητημάτων που προκύπτουν κατά την εφαρμογή Με τη συνεχή παρακολούθηση και καθοδήγηση στο πεδίο, διασφαλίζεται ότι οι διαδικασίες διαχείρισης αποβλήτων εφαρμόζονται αποτελεσματικά και ενσωματώνονται στην καθημερινή λειτουργία της επιχείρησης.